home · article

Цзінцін Люй Сюэ

Jìngtíng lǜ xuě · 敬亭绿雪

Цзінцін Люй Сюэ — адна з найстарэйшых гістарычных зялёных гарбатаў Кітая, створаная ў эпоху Мін і ўганараваная статусам падатковай гарбаты (гунча) пры дварах Мін і Цын. Гэтая гарбата, тэхналогія якой была згубленая пад канец эпохі Цын і адноўленая толькі ў 1978 годзе, уваходзіць у тройку вялікіх гарбатаў правінцыі Аньхой побач з Хуаншань Мао Фэн (黄山毛峰) і Лю Ань Гуа Пянь (六安瓜片). Сваю паэтычную назву — «Зялёны снег з гары Цзінцін» — гарбата атрымала дзякуючы беламу ворсу (бай хао), які пры заварванні кружыцца ў кубку, нібы сняжынкі.

1. Класіфікацыя і Паходжанне:

Тып: Зялёная гарбата (неферментаваная), хунцін (烘青, hōngqīng) — высушаная метадам прагрэву (бакавая сушка).
Катэгорыя: Гістарычныя знакамітыя гарбаты Кітая (历史名茶, lìshǐ míngchá).
Паходжанне: Кітай, правінцыя Аньхой (安徽, Ānhuī), гарадская акруга Сюаньчэн (宣城, Xuānchéng), раён Сюаньчжоў (宣州区, Xuānzhōu Qū), гара Цзінціншань (敬亭山, Jìngtíng Shān). Асноўная вытворчасць засяроджана на галоўнай вяршыні Іфэн (一峰, Yī Fēng) і прылеглых чайных садах — Мінсянтай (茗香台), Шаншыба (上十坝) ды іншых дзялянках на ценявых схілах на вышыні 300–500 метраў.
Геаграфічныя каардынаты: Прыблізна 31°00′ паўночнай шыраты, 118°40′ усходняй даўгаты.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:

Гісторыя: Цзінцін Люй Сюэ была створаная ў эпоху дынастыі Мін (1368–1644). У перыяд кіравання дынастый Мін і Цын гарбата была ўключаная ў рэестр падатковых гарбатаў імператарскага двара. Паводле «Павятовай хронікі Сюаньчэна» (《宣城县志》, Xuānchéng Xiànzhì), у часы Мін-Цын штогод да двара адпраўлялася 300 цзіняў (каля 150 кг) гэтай гарбаты. У эпоху Кан-Сі паэт і навуковец Шы Жуньчжан (施闰章, Shī Rùnzhāng) уславіў гэтую гарбату ў вершах, умацаваўшы яе літаратурную славу. Да канца эпохі Цын тэхналогія вытворчасці была згубленая. У 1972 годзе чайная фабрыка пры гары Цзінціншань (敬亭山茶场) пачала працу па аднаўленні рэцэптуры, і ў 1978 годзе тэхналогія была паспяхова адноўленая. У 1976 годзе знакаміты літаратар і грамадскі дзеяч Го Можо (郭沫若, Guō Mòruò) уласнаруч напісаў каліграфічны надпіс «Цзінцін Люй Сюэ», які стаў візітоўкай гарбаты. У 1983 годзе гарбата атрымала ганаровы сертыфікат Міністэрства знешнеэканамічных сувязяў КНР. У 2010 годзе тэхналогія вырабу Цзінцін Люй Сюэ была ўключаная ў рэестр нематэрыяльнай культурнай спадчыны правінцыі Аньхой. Методыка збору і апрацоўкі гэтай гарбаты ўвайшла ў афіцыйныя падручнікі для ВНУ па чайнай спецыяльнасці.
Назва: Кожны кампанент назвы нясе сэнсавую нагрузку. «Цзінцін» (敬亭) — назва гары; першапачаткова яна называлася Чжаоціншань (昭亭山, Zhāotíng Shān), але на пачатку дынастыі Заходняя Цзінь (266 г. н.э.) была перайменаваная, каб пазбегнуць табу на імя імператара Сыма Чжаа (司马昭). «Люй» (绿, lǜ) — «зялёны», паказвае на колер чайных пупышак і лісця. «Сюэ» (雪, xuě) — «снег», апісвае белы ворс (бай хао), што густа пакрывае чаінкі, які пры заварванні аддзяляецца і кружыцца ў вадзе, ствараючы эфект падаючых сняжынак. Існуе і народная легенда: згодна з ёй, Люй Сюэ («Зялёны Снег») — імя дзяўчыны-майстрыхі, якая рабіла дзівосную гарбату. Ратуючыся ад дамаганняў мясцовага чыноўніка, яна кінулася са скалы, а рассыпаныя з яе кошыка чайныя лісты прараслі па ўсім схіле гары. Людзі назвалі гарбату ейным імем у памяць пра яе.
Культурнае значэнне: Гара Цзінціншань — адна з найславуцейшых «паэтычных гор» (诗山, Shī Shān) Паўднёвага Кітая. Яе ўславіў яшчэ паэт Паўднёвай Цы Се Цяо (谢朓, Xiè Tiǎo, 464–499), а вялікі Лі Бай (李白, Lǐ Bái) сем разоў падымаўся на гэтую гару і пакінуў 45 вершаў, у тым ліку несмяротнае «Сяджу адзін на гары Цзінцін» (《独坐敬亭山》). На працягу больш як тысячы гадоў — ад эпохі Шасці дынастый да Цын — гару апявалі звыш 300 літаратараў, у тым ліку Бай Цзюі, Ду Му, Оуян Сю, Хуан Цінцзянь, Су Шы і Вэнь Цяньсян. Гарбата, якая нарадзілася на схілах гэтай легендарнай гары, ад самага пачатку была непарыўна звязаная з літаратурнай традыцыяй. Цынскі паэт Шы Жуньчжан пісаў пра яе: «Наліваю ў белы фарфор — не адрозніш ад [чыстай вады], нібы водар кветак падхоплены горным ручаём». Мастак Мэй Гэн (梅庚, Méi Gēng) таксама ўсхваляў гарбату, адзначаючы, што яе «колер падобны да асенняй вады, а смак — да архідэі». Цзінцін Люй Сюэ нароўні з Хуаншань Мао Фэн і Лю Ань Гуа Пянь складае кананічную «тройку вялікіх гарбатаў Аньхоя» (安徽三大名茶).

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:

Сорт / Культывар: Асноўным культыварам служыць Сюаньчэн Цзянье (宣城尖叶, Xuānchéng Jiānyè) — дзяржаўна прызнаны насенны сорт (国家级有性系良种). Гэта кустовая форма (Camellia sinensis var. sinensis) з лісцем сярэдняга памеру, паўразлогім габітусам куста. Маладыя парасткі жоўта-зялёнага колеру, густа пакрытыя ворсам. Маса 100 пупышак стандарту «пучок + тры лісты» складае каля 64 г. Культывар адрозніваецца высокай устойлівасцю да холаду і засухі, а таксама працяглай пяшчотнасцю парасткаў (持嫩性强, chí nèn xìng qiáng).
Збор: Збор праводзіцца штогод у перыяд ад Цынмін (清明, Qīngmíng, пачатак красавіка) да Гуюй (谷雨, Gǔyǔ, сярэдзіна–канец красавіка). Стандарт збору — «адзін ліст абдымае адну пупышку» (一叶抱一芯): няраскрытая або ледзь распушчаная пупышка з адным маладым лісточкам даўжынёй каля аднаго цуня (寸, ~3,3 см).
Стандарт збору: Для адмысловага класа (тэцзі) — выключна адзіночныя пупышкі або пупышкі з першым няраскрытым лістом; для першага класа — пупышка з адным лістом; для другога — пупышка з двума пачынаючымі раскрывацца лістамі. Патрабаванні да збору фармулююцца чатырма іерогліфамі: «нэнь, цзюнь, цзін, цы» (嫩、均、净、齐) — пяшчота, аднастайнасць, чысціня, выраўнаванасць.
Патрабаванні да сыравіны: Толькі маладыя, непашкоджаныя парасткі без грубых лістоў, аднастайныя па памеры, свабодныя ад пабочных пахаў і прымешак.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:

Клімат і рэльеф: Гара Цзінціншань размешчаная ў пераходнай зоне паміж горнымі раёнамі Паўднёвага Аньхоя (皖南山区) і прыбярэжнай раўнінай ракі Янцзы. Клімат — субтрапічны з выразна акрэсленымі чатырма сезонамі. Сярэднегадавая тэмпература складае 15–16,8 °C. Гадавая колькасць ападкаў — 1500–2000 мм. Безмарозны перыяд — больш за 220 дзён. Сярэднегадавая вільготнасць паветра перавышае 80%. Лясны покрыў на Цзінціншань дасягае 96,3%, дзякуючы чаму чайныя кусты атрымліваюць пераважна рассеянае святло, што спрыяе назапашванню амінакіслот і душыць утварэнне грубых валокнаў у парастках.
Вышыня вырошчвання: Асноўныя чайныя сады размешчаныя на вышыні 300–500 метраў над узроўнем мора. Найбольш каштоўную сыравіну збіраюць на ценявых (паўночных) схілах побач з галоўнай вяршыняй.
Глебы: Глебы сфарміраваныя ў выніку выветрывання пясчаніку. Рэакцыя — слабакіслая (pH 4,5–5,0), з высокім утрыманнем гумусу і мінеральных элементаў, у тым ліку селену і ёду. Такі склад забяспечвае гарбаце насычаны мінеральны профіль і спрыяе фарміраванню характэрнага водару.

5. Тэхналогія Вытворчасці:

Вытворчасць Цзінцін Люй Сюэ ўключае шэсць паслядоўных этапаў. Ключавая асаблівасць — ручная тэхніка фармавання «датэн ліцяа» (搭拢理条, dā lǒng lǐ tiáo), якая стварае характэрную форму «вераб’інага язычка», а таксама фінальная сушка на вуголлях з драўніны сафоры (槐炭烘笼, huáitàn hōnglóng), што замацоўвае водар і забяспечвае стойкасць пры захоўванні.

Раскладка свежага ліста (鲜叶摊放, xiānyè tānfàng): Сабраную сыравіну раскладваюць тонкім слоем на бамбукавых падносах на 2–3 гадзіны для натуральнага выдалення лішняй вільгаці і абуджэння водару.
«Забойства зеляніны» (杀青, shāqīng): Праводзіцца ў воку пры тэмпературы 130–140 °C. На кожную закладку — 200–250 г сыравіны. Першыя 2 хвіліны ліст энергічна патрасаюць (抖, dǒu), затым чаргуюць патрасанне і кароткачасовае запарванне (闷, mèn). Дакладны кантроль тэмпературы крытычна важны: перагрэў дае падпалены прымсмак, недагрэў — пах сырой травы. Пасля фіксацыі ліст раскладваюць для астывання.
Фармаванне (做形, zuòxíng): Праводзіцца пры тэмпературы ~60 °C. Выкарыстоўваецца ручная тэхніка «датэн ліцяа» (搭拢理条): майстар працуе чатырма пальцамі і вялікім пальцам адначасова, утрымліваючы чаінкі ў далоні і фармуючы з іх гладкія, прамыя «язычкі». Ціск рэгулюецца па прынцыпе «лёгкі — моцны — лёгкі» (轻-重-轻), што прадухіляе пацямненне і ломку пупышак.
Першасная сушка (毛烘, máo hōng): Пачынаецца пры 110 °C з паступовым зніжэннем тэмпературы (梯度降温, tīdù jiàngwēn). Гэты этап фіксуе форму і выдаляе асноўную частку рэшткавай вільгаці.
Фінальная сушка (足烘, zú hōng): Праводзіцца пры 60 °C на слабым «цёмным» агні (暗火慢烘, ànhuǒ mànhōng) да вільготнасці ≤5%. Менавіта на гэтым этапе выкарыстоўваюцца вугольныя кашы з сафоры, якія надаюць гарбаце характэрны каштанавы тон у водары.
Сартаванне (分级, fēnjí): Гатовая гарбата сартаваецца па памеры, цэласнасці і колькасці ворсу, падзяляючыся на чатыры класы.

6. Арганалептычныя Характарыстыкі:

Знешні выгляд сухога ліста: Чаінкі маюць форму «вераб’інага язычка» (雀舌形, quèshé xíng) — прамыя, шчыльныя, злёгку пляскатыя, спружыністыя навобмацак. Колер — насычаны ізумрудна-зялёны з густым белым ворсам, месцамі з залацістым адлівам (тэцзі, 特级). Ліст не змяшчае абломкаў і пылу. Гарбата вышэйшага сорту адрозніваецца асаблівай шчыльнасцю скруткі і яркім бляскам.
Водар сухога ліста: Пераважная нота — смажаны каштан (板栗香, bǎnlì xiāng), дапоўненая тонамі архідэі (兰花香, lánhuā xiāng). У залежнасці ад мікраклімату дзялянкі можа выяўляцца таксама водар кветак жымоласці (金银花香, jīnyínhuā xiāng). Водар свежы, чысты, стойкі.
Водар настою: Насычаны і працяглы, з ярка выражаным каштанавым ядром, кветкавымі абертонамі і свежай «зялёнай» базай. Пры астыванні кубка раскрываюцца мядова-арэхавыя адценні.
Смак: Свежы (鲜爽, xiānshuǎng), мяккі і гарманічны (醇和, chúnhé), з выразнай салодкасцю (甘, gān) і працяглым зваротным салодкім прысмакам (回甘, huígān). Цела сярэдняй шчыльнасці, без горычы і залішняй даўкасці пры правільным заварванні. Гарбата адмысловага класа дадаткова выяўляе адценне свежых бабоў і сметанковасці.
Колер настою: Далікатна-зялёны з жаўтаватым адценнем (嫩绿明亮, nèn lǜ míng liàng), празрысты і чысты. Пры заварванні ў шкляной шклянцы добра відаць, як белыя варсінкі аддзяляюцца ад ліста і кружацца ў вадзе, ствараючы знакаміты эфект «зялёнага снегу».
Чайнае дно (завараны ліст): Далікатныя, эластычныя, ярка-зялёныя лісточкі і пупышкі, сабраныя ў шчыльныя «букецікі» (成朵状, chéng duǒ zhuàng). Раўнамерная афарбоўка і цэласнасць ліста сведчаць пра якасць сыравіны і беражлівую апрацоўку.

7. Хімічны Састаў:

Гарбата адрозніваецца высокім утрыманнем біялагічна актыўных рэчываў, што абумоўлена багатымі гумавымі глебамі і аптымальнымі ўмовамі рассеянага святла.

Поліфенолы (кахетіны): Утрыманне чайных поліфенолаў складае 31,1% — значна вышэй за сярэдні паказнік для зялёных гарбатаў. Асноўныя кахетіны — эпігалакахетін-3-галат (EGCG), эпікахетін-3-галат (ECG), эпігалакахетін (EGC). Агульнае ўтрыманне кахетінаў — 14,7%. Антыаксідантная актыўнасць поліфенолаў гэтай гарбаты, паводле ацэнак, у 18 разоў перавышае актыўнасць вітаміну E.
Амінакіслоты: Утрыманне свабодных амінакіслот — 4,3%, што з’яўляецца высокім паказнікам для зялёных гарбатаў. Асноўная дзель прыпадае на L-тэанін (L-茶氨酸, L-chá’ānjīsuān), які забяспечвае характэрную салодкасць, умамі-падобную паўнату смаку і сінэргічны эфект з кафеінам для «мяккага бадзёрства».
Алкалоіды: Кафеін (咖啡碱, kāfēi jiǎn) — асноўны танізавальны кампанент, які працуе сумесна з L-тэанінам. Таксама прысутнічаюць тэабрамін і тэафілін.
Вітаміны: Вітамін C (аскарбінавая кіслата) — у свежай сыравіне ўтрыманне высокае, часткова захоўваецца дзякуючы ашчаднай бакавай сушцы. Вітаміны групы B (B₁, B₂). Вітамін K.
Мінералы: Калій, марганец. Адзначаецца ўтрыманне фтору ў дыяпазоне 200–300 ppm, што спрыяе ўмацаванню зубной эмалі. Глебавы склад забяспечвае прысутнасць мікраэлементаў — селену і ёду.
Эфірныя алеі: Араматычны профіль фарміруецца пры фіксацыі (шацын) і фінальнай вугальнай сушцы. Асноўныя арамаўтваральныя злучэнні ўключаюць піразіны (каштанавыя ноты), ліналаол і гераніол (кветкавыя тоны).

8. Карысныя Уласцівасці:

Антыаксідантная абарона: Высокае ўтрыманне кахетінаў (31,1% поліфенолаў) забяспечвае магутнае нейтралізавальнае дзеянне на свабодныя радыкалы, падтрымліваючы клеткавае здароўе і запавольваючы працэсы акісляльнага старэння.
Мяккі танізавальны эфект: Кафеін у спалучэнні з L-тэанінам стварае стан спакойнай засяроджанасці без рэзкіх пікаў і спадаў энергіі, характэрных для кавы.
Падтрымка кагнітыўных функцый: L-тэанін стымулюе генерацыю альфа-хваляў галаўнога мозгу, паляпшаючы канцэнтрацыю ўвагі, хуткасць рэакцыі і яснасць мыслення.
Падтрымка стрававання: Поліфенолы і дубільныя рэчывы стымулююць сакрэцыю стрававальных ферментаў і палягчаюць засваенне тлустай ежы. Традыцыйна гэту гарбату п’юць пасля ежы.
Сардэчна-сасудзістая падтрымка: Кахетіны спрыяюць зніжэнню ўзроўню акісленай халестэрыну (ЛПНП), падтрымліваюць эластычнасць сасудзістых сценак і нармалізацыю артэрыяльнага ціску пры рэгулярным спажыванні.
Умацаванне зубной эмалі: Утрыманне фтору 200–300 ppm у спалучэнні з антыбактэрыйным дзеяннем кахетінаў (прыгнечанне росту карыесародных бактэрый Streptococcus mutans) дапамагае прадухіляць карыес.
Падтрымка метабалізму: Кахетіны і кафеін сумесна актывуюць тэрмагенез і стымулююць акісленне тлушчаў, спрыяючы падтрыманню здаровай вагі.

9. Заварванне:

Тэмпература вады: 80 °C (кіпень, астылы 3 хвіліны). Важна не перавышаць 85 °C — перагрэў руйнуе хларафіл, выклікаючы пажаўценне настою і з’яўленне горычы.
Колькасць гарбаты: 3 г на 150 мл вады (суадносіны 1:50). Для гунфу-метада — 5 г на 120 мл.
Посуд: Шкляная шклянка (рэкамендуецца для першага знаёмства — дазваляе назіраць эфект «лятучага снегу»); белая фарфоравая гайвань (盖碗, gàiwǎn) — аптымальна для ацэнкі водару. Ісінскі чайнік не рэкамендуецца: пористая гліна можа прыглушаць далікатны каштанавы водар.
Працэс:
1. Прагрэйце шклянку або гайвань гарачай вадой, затым зліце.
2. Засыпце гарбату на дно посуду (ніжні спосаб закіду, 下投法, xiàtóu fǎ).
3. Для пяшчотнай зялёнай гарбаты прамыванне неабавязковае. Пры жаданні можна выканаць хуткае «абуджальнае» прамыванне: налліце 1/3 аб’ёму вады, пакалыхайце шклянку, дайце лісту ўвабраць вільгаць 10–15 секундаў (摇香润茶, yáo xiāng rùn chá), затым дадайце даверху.
4. Першы праліў — 1–2 хвіліны. Настой зліць або пачаць піць, пакідаючы трэць вадкасці ў шклянцы.
5. Другі і трэці пралівы — павялічвайце час на 30 секундаў. Якасны Цзінцін Люй Сюэ вытрымлівае 3 заварванні, захоўваючы водар і салодкасць.

10. Захоўванне:

Цзінцін Люй Сюэ, як і большасць далікатных зялёных гарбатаў, адчувальная да акіслення, вільгаці і пабочных пахаў. Аптымальныя ўмовы — герметычная ўпакоўка (вакуумны пакет або шчыльна закрытая бляшаная банка) пры тэмпературы 0–5 °C у халадзільніку. Перад адкрыццём упакоўку з халадзільніка неабходна вытрымаць пры пакаёвай тэмпературы 1–2 гадзіны, не адкрываючы, — гэта прадухіляе кандэнсацыю вільгаці на чайных лістах. Пасля адкрыцця рэкамендуецца спажыць гарбату на працягу 2–4 тыдняў. Агульны тэрмін захоўвання ў герметычнай упакоўцы пры належнай тэмпературы — да 12 месяцаў. Варта адзначыць, што майстры раяць пачакаць каля двух тыдняў пасля вытворчасці перад першай дэгустацыяй: за гэты час рассейваецца «агністасць» (火气, huǒqì), і смак становіцца мякчэйшым і больш акруглым.

11. Цана і Падробкі:

Цзінцін Люй Сюэ — гарбата з абмежаваным аб’ёмам вытворчасці і выразнай рэгіянальнай ідэнтычнасцю, што абумоўлівае яе адносна высокі кошт. Гарбата адмысловага класа (тэцзі) ацэньваецца ад 1200 юаняў за цзінь (500 г) і вышэй; першы і другі класы значна даступнейшыя. Асноўныя фактары, якія ўплываюць на цану: час збору (дацынмінская сыравіна даражэйшая), клас/грэйд, дзель ручной працы і рэпутацыя вытворцы.

Як пазбегнуць падробак:

Форма ліста: Сапраўдны Цзінцін Люй Сюэ мае характэрную форму «вераб’інага язычка» — прамыя, шчыльныя, недэфармаваныя чаінкі з густым белым ворсам. Падробкі часта выглядаюць больш рыхлымі, з неаднародным памерам і ломанымі фрагментамі.
Водар: Натуральны каштанавы водар з кветкавымі абертонамі — ключавая прыкмета. Адсутнасць каштанавай ноты, пах «сена» або затхласці паказваюць на нізкую якасць або падмену сыравінай з іншых рэгіёнаў.
Настой: Празрысты, далікатна-зялёны, без мутнасці. Наяўнасць «лятучага ворсу» — добрая прыкмета. Мутны або цёмна-жоўты настой сведчыць пра старую або няякасную сыравіну.
Цана: Падазрона нізкі кошт (менш за 300–400 юаняў за цзінь для пазіцыянаванага «тэцзі») — амаль гарантыя падмены.
Крыніца: Набываць рэкамендуецца ў правераных прадаўцоў з празрыстай інфармацыяй пра геаграфію і дату ўраджаю. З 2010 года тэхналогія вырабу абароненая статусам нематэрыяльнай спадчыны правінцыі Аньхой.

12. Цікавыя Факты:

Гара Цзінціншань, на якой расце гэтая гарбата, называецца «Паэтычнай гарой Паўднёвага Кітая» (江南诗山). Вялікі паэт Лі Бай прысвяціў ёй 45 вершаў і за сваё жыццё падымаўся на яе сем разоў. Ягонае апошняе наведванне адбылося ў 761 годзе, за год да смерці.
Пры заварванні ў празрыстай шклянцы Цзінцін Люй Сюэ стварае ўнікальнае відовішча: белыя варсінкі адрываюцца ад чаінак і кружацца ў вадзе, нагадваючы сняжынкі ў зялёным лесе. Менавіта гэты візуальны эфект і даў гарбаце яе паэтычную назву.
Назва гары Цзінцін першапачаткова гучала як Чжаоцін (昭亭), але была змененая ў 266 годзе з-за табу на імя заснавальніка дынастыі Заходняя Цзінь — Сыма Чжаа. Гэта адзін з самых вядомых прыкладаў гістарычнага «табуявання імёнаў» (避讳, bìhuì) у кітайскай тапаніміцы.
Тэхналогія «Збору і апрацоўкі Цзінцін Люй Сюэ» была ўключаная ў агульнанацыянальныя навучальныя праграмы ВНУ па чайнай спецыяльнасці — адзіная гарбата з Сюаньчэна, уганараваная такім гонарам.
Лясны покрыў на гары Цзінціншань складае 96,3%, што стварае унікальны мікраклімат: багатае рассеянае святло і стабільная высокая вільготнасць дазваляюць чайным кустам назапашваць амінакіслоты пры запаволеным утварэнні поліфенолаў — адсюль характэрная салодкасць і пяшчота гэтай гарбаты.

13. Параўнанне з іншымі зялёнымі гарбатамі Аньхоя:

Хуаншань Мао Фэн (黄山毛峰, Huángshān Máo Fēng): Паходзіць з горнага масіву Хуаншань на поўдні Аньхоя, вышыні 700–1200 м. Ліст мае злёгку закручаную форму з залаціста-жоўтай «рыбкай-лісточкам» (鱼叶金黄). Водар — архідэйна-кветкавы, больш лёгкі і высокі, чым каштанавы тон Цзінцін Люй Сюэ. Смак адрозніваецца выразнай свежасцю і чысцінёй з меншай шчыльнасцю цела.
Лю Ань Гуа Пянь (六安瓜片, Liù’ān Guā Piàn): Унікальны тым, што вырабляецца выключна з ліставых пласцін (без пупышак і чаранкоў). Форма — плоская, якая нагадвае семкі сланечніка. Водар — смажаны, арэхавы, з больш выразнай «агністасцю». Смак больш паўнацелы і насычаны. У адрозненне ад Цзінцін Люй Сюэ, тут адсутнічае візуальны эфект белага ворсу.
Тайпін Хоу Куй (太平猴魁, Tàipíng Hóu Kuí): Буйналіставая зялёная гарбата з павета Тайпін (цяпер раён Хуаншань). Чаінкі — доўгія (да 7 см), плоскія, з характэрным сеткаватым малюнкам. Водар — стойкі архідэйны. Па памеры і форме — поўная супрацьлегласць мініяцюрным «вераб’іным язычкам» Цзінцін Люй Сюэ.
Цзюхуа Мао Фэн (九华毛峰, Jiǔhuá Máo Fēng): Вырабляецца паблізу свяшчэннай гары Цзюхуашань. Стандарт збору і тэхналогія блізкія да Цзінцін Люй Сюэ, але водар больш травяністы, менш выражаная каштанавая нота. Культурная асацыяцыя — будыйская, у процівагу «паэтычнай» ідэнтычнасці Цзінцін Люй Сюэ.

14. Грэйды і класіфікацыя Цзінцін Люй Сюэ:

Адмысловы клас (特级, tèjí): Выключна адзіночныя пупышкі або стандарт «пупышка + першы няраскрыты ліст». Форма — прамыя, тонкія, бездакорныя «вераб’іныя язычкі». Залацісты ворс пакрывае не менш за 80% паверхні. Водар — яркі каштанавы з архідэйнымі абертонамі. Смак — максімальна свежы, салодкі, з выразным хуэйганем. Настой — далікатна-зялёны, празрысты. Цана — ад 1200 юаняў за цзінь.
Першы клас (一级, yī jí): Стандарт «адна пупышка — адзін ліст». Чаінкі ізумрудна-зялёныя з ворсам. Водар — чысты, стойкі, каштанавы. Смак — мяккі, гарманічны.
Другі клас (二级, èr jí): Стандарт «пупышка + два пачынаючых раскрывацца лісты». Ворс менш выражаны. Водар — чысты, але больш прыглушаны. Смак — мяккі з меншай інтэнсіўнасцю хуэйганя.
Трэці клас (三级, sān jí): Пераважаюць сталыя лісты. Падыходзіць для штодзённага чаяпіцця і купажоў.

У заключэнне:

Цзінцін Люй Сюэ — гарбата з рэдкай радаводнай: народжаная на схілах найславуцейшай «паэтычнай гары» Паўднёвага Кітая, услаўленая літаратарамі ад Се Цяо да Го Можо, згубленая і адноўленая. Ягоны каштанавы водар з архідэйнымі абертонамі, чысты саладкаваты смак з працяглым хуэйганем і зачароўваючы «танец сняжынак» у шкляной шклянцы ствараюць уражанне, якое запомніваецца надоўга. Гэтая гарбата будзе блізкая знаўцам, якія шукаюць не толькі смакавую асалоду, але і культурную глыбіню: за кожным кубкам Цзінцін Люй Сюэ стаяць паўтары тысячы гадоў паэзіі, гор і майстэрства.