home · article

Лаошань Люй Ча

Láoshān lǜchá · 崂山绿茶

Лаошань Люй Ча — самы паўночны з шырока культываваных зялёных чаёў Кітая, народжаны на стыку гранітных скал святой даоскай гары Лаошань і салёных брызаў Жоўтага мора. Гэты чай — жывое сведчанне поспеху маштабнага агранамічнага эксперыменту «Нань ча бэй ін» (南茶北引, Nán chá běi yǐn) — «Перасяленне паўднёвага чаю на…

1. Класіфікацыя і Паходжанне:

Тып: Зялёны чай (неферментаваны). Метад фіксацыі — абжарка ў катле (炒青, chǎoqīng).
Катэгорыя: Паўночнакітайскія зялёныя чаі. Вядомы як «Цзянбэй дыі мінча» (江北第一名茶, Jiāngběi dìyī míngchá) — «Першы знакаміты чай на поўнач ад Янцзы».
Паходжанне: Кітай, правінцыя Шаньдун (山东省, Shāndōng Shěng), горад Цындао (青岛市, Qīngdǎo Shì), раён Лаошань (崂山区, Láoshān Qū). Зона абароненага геаграфічнага ўказання ахоплівае чатыры адміністрацыйныя падраёны (街道办事处, jiēdào bànshìchù): Вангэчжуан (王哥庄, Wánggēzhuāng), Шацзыкоу (沙子口, Shāzǐkǒu), Чжунхань (中韩, Zhōnghán) і Бэйчжай (北宅, Běizhái). Гэта адзін з самых паўночных камерцыйных чайных рэгіёнаў свету — каля 36° паўночнай шыраты.
Геаграфічныя каардынаты: 36°03′–36°20′ пн. ш., 120°24′–120°43′ у. д.

2. Гісторыя і Культурнае Значэнне:

Гісторыя:

Гара Лаошань (崂山) — адзін з самых старадаўніх цэнтраў даасізму ў Кітаі, вядомая як «Хайшан дыі міншань» (海上第一名山) — «Першая знакамітая гара на моры». Аднак гісторыя чаяводства тут надзіва маладая і пачалася толькі ў другой палове XX стагоддзя.

У 1957 годзе Упраўленне садоў і паркаў Цындао (青岛市园林管理处) ініцыявала праект па перасяленні паўднёвых чайных кустоў на поўнач. Першая партыя — 5000 двухгадовых саджанцаў, дастаўленых з Хуаншаня (правінцыя Аньхой) — была высаджана ў гадавальніку парка Чжуншань (中山公园) на паўднёвым схіле гары Тайпіншань. З-за няправільнага часу выкапвання і пашкоджання каранёў усе саджанцы загінулі да вясны наступнага года.

Нягледзячы на няўдачу, спробы працягнуліся. У 1959 годзе праект «Нань ча бэй ін» (南茶北引, «Перасяленне паўднёвага чаю на поўнач») быў афіцыйна прызнаны паспяховым: удалося дабіцца ўстойлівай прыжывальнасці саджанцаў з правінцый Аньхой, Чжэцзян і Фуцзянь на схілах гары Лаошань, паблізу даоскага манастыра Тайцынгун (太清宫, Tàiqīnggōng) — «Палац Вышэйшай Чысціні». Гэты вынік абверг устаялае ў навуцы меркаванне аб немагчымасці чаяводства на поўнач ад 30-й паралелі.

На пачатковым этапе прыжывальнасць заставалася нізкай, і масавыя пасадкі не праводзіліся. У 1972 годзе газета «Жэньмінь Жыбаа» (《人民日报》) апублікавала рэпартаж аб поспеху «паўднёвага чаю на поўначы» ў Шаньдуне. У 1973 годзе Міністэрства сельскай гаспадаркі правяло ў павеце Жычжао (日照) канферэнцыю шасці правінцый па абмене вопытам «Нань ча бэй ін, сі цянь» (南茶北引西迁) — «Перасяленне паўднёвага чаю на поўнач і захад». З 1990-х гадоў гарадскі ўрад Цындао прыняў шэраг праграм падтрымкі: субсідыі, тэхнічнае суправаджэнне, стымуляванне фермераў да пераходу ад традыцыйнай збожжавай гаспадаркі да чаяводства. Да 2004 года плошча чайных плантацый у раёне Лаошань перавысіла 12 000 му (каля 800 га), а ў маі таго ж года быў праведзены першы «Фестываль чаю Лаошань» (崂山茶节), на якім было прадстаўлена больш за 60 гатункаў.

У 2004 годзе былі прыняты першыя мясцовыя стандарты: «Тэхнічны рэгламент вытворчасці» і «Тэхнічны рэгламент перапрацоўкі» зялёнага чаю Лаошань — першыя чайныя стандарты Цындао. У 2006 годзе Дзяржаўнае ўпраўленне па наглядзе за якасцю (国家质检总局) надало чаю «Лаошань Люй Ча» статус прадукту з абароненым геаграфічным указаннем (地理标志产品保护, Загад № 161). У 2011 годзе быў зацверджаны нацыянальны стандарт GB/T 26530-2011 «Прадукт з геаграфічным указаннем — зялёны чай Лаошань».

Назва:
- «Лаошань» (崂山) — святая гара на ўзбярэжжы Жоўтага мора, адзін з найважнейшых цэнтраў даасізму, якая славіцца чыстай вадой з горных крыніц. Іерогліф «崂» унікальны і сустракаецца амаль выключна ў гэтым тапоніме.
- «Люй Ча» (绿茶) — «зялёны чай».
Культурнае значэнне: Нягледзячы на кароткую — крыху больш за паўстагоддзя — гісторыю чаяводства, зялёны чай Лаошань стаў неад’емнай «візітнай карткай» Цындао і ўсёй правінцыі Шаньдун. Ён трывала ўвайшоў у мясцовую культуру гасціннасці: падача Лаошань Люй Ча гасцям — знак павагі, а сам чай — абавязковы падарунак на святы і вяселлі на Цзяодунскім паўвостраве (胶东半岛). Глыбокая сувязь з даоскай спадчынай гары Лаошань надае чаю асаблівае духоўнае вымярэнне, хоць гістарычна даоскія манахі тут чай не вырошчвалі. Сучасныя вытворцы актыўна развіваюць «чайны турызм» (茶旅融合), прапаноўваючы гасцям удзел у зборы і абжарцы чаю на фоне горных краявідаў і даоскіх храмаў.

3. Батанічнае Апісанне і Сыравіна:

Сорт / Культывар: Camellia sinensis var. sinensis. Выкарыстоўваюцца сярэднелістыя і дробналістыя марозаўстойлівыя культывары, адаптаваныя да халоднага клімату Шаньдуна. Згодна з нацыянальным стандартам, асноўныя гатункі: Хуаншань цюньтычжун (黄山群体种, Huángshān qúntǐzhǒng) — групавая папуляцыя з Хуаншаня, Цзюкэн (鸠坑, Jiūkēng) — адзін з самых старажытных культывараў Чжэцзяна, Цымэнь (祁门, Qímén), Лунцзін 43 (龙井43, Lóngjǐng 43) — ранняспелы, высокапрадуктыўны клон, а таксама Фудзін Да Бай (福鼎大白, Fúdǐng Dà Bái). Кусты адрозніваюцца кампактнай формай, дробнымі глянцавымі лістамі круглай формы з высокім утрыманнем хларафілу і патоўшчанай ліставой пласцінкай — вынік адаптацыі да паўночнага клімату.
Збор: Тры асноўныя сезоны: вясновы (春茶, chūnchá, сярэдзіна красавіка — пачатак мая, лічыцца лепшым), летні (夏茶, xiàchá) і асенні (秋茶, qiūchá). З-за халоднага клімату вегетацыя пачынаецца значна пазней, чым на поўдні, — мясцовы чай нярэдка з’яўляецца адным з самых ранніх у сваёй шыротнай зоне. Збор вядзецца пераважна ўручную.
Стандарт збору: Для вышэйшых гатункаў — адна пупышка і адзін-два маладыя лісты (一芽一叶, yī yá yī yè; 一芽二叶, yī yá èr yè). Лісты павінны быць цэлымі, пяшчотнымі, аднароднымі па памеры.
Патрабаванні да сыравіны: Свежыя, непашкоджаныя маладыя парасткі з характэрнай для Лаошань таўшчынёй ліставой пласцінкі. Не дапускаюцца звялыя, падмарожаныя або неаднародныя па спеласці лісты.

4. Тэруар і Асаблівасці Вырошчвання:

Рэгіён: Раён Лаошань размешчаны на паўднёвым усходзе Шаньдунскага паўвострава, ля падножжа горнага масіва Лаошань (崂山), непасрэдна на ўзбярэжжы Жоўтага мора (黄海, Huánghǎi). Гара Лаошань — найвышэйшая прыбярэжная вяршыня Кітая (галоўны пік Цзюйфэн, 巨峰, 1132,7 м). Плантацыі размешчаны на спадзістых (да 30°) схілах і пагорках, абароненых ад ветру і павернутых да сонца (背风向阳, bèifēng xiàngyáng).
Вышыня вырошчвання: Пераважна на невысокіх схілах — ад узроўню мора да 200–400 м. Блізкасць мора і гранітных скал стварае ўнікальны мікраклімат — своеасаблівую «сонечную пастку», у якой днём скалы акумулююць цяпло, а ноччу аддаюць яго, змякчаючы перапады тэмператур.
Глебы: Бурозёмы (棕壤, zōng rǎng), развітыя на гранітных мацярынскіх пародах. Глыбокі ўрадлівы пласт (не менш за 60 см), pH 4,5–6,5, утрыманне арганічнага рэчыва больш за 1%. Гранітнае паходжанне забяспечвае багаты мінеральны склад: кварц, жалеза, цынк, селен, марганец — што надае чаю характэрны мінеральны профіль.
Клімат: Умераны марскі мусонны (温带海洋性季风气候, wēndài hǎiyángxìng jìfēng qìhòu). Мяккае, вільготнае лета (сярэдняя тэмпература ліпеня +25°C) і халодная зіма (сярэдняя тэмпература студзеня каля −1°C, мінімумы да −15°C). Гадавая колькасць ападкаў — каля 700–800 мм. Частыя марскія туманы і брызы забяспечваюць высокую вільготнасць паветра і натуральнае рассеянае святло.
Асаблівасці: Галоўная агратэхнічная асаблівасць — неабходнасць аховы чайных кустоў ад зімовых маразоў. Выкарыстоўваюцца палікарбанатныя цяпліцы, плёнкавыя ўкрыцці і мульчаванне. Халодная зіма — не толькі выклік, але і перавага: працяглы перыяд спакою (каля 5 месяцаў) і надзвычай павольны рост у прахалодным клімаце дазваляюць лістам назапашваць значна больш амінакіслот (асабліва L-тэаніна), мінеральных рэчываў і хларафілу, чым у паўднёвых аналагаў. Практыкуецца міжрадная пасадка соевых бабоў (大豆间种, dàdòu jiānzhòng) для натуральнага ўзбагачэння глебы азотам — інавацыйны метад, распрацаваны мясцовымі фермерамі. Для паліву выкарыстоўваецца чыстая вада з горных крыніц Лаошань, мінеральны склад якой таксама ўплывае на смак чаю.

5. Тэхналогія Вытворчасці:

Тэхналогія вытворчасці Лаошань Люй Ча накіравана на максімальнае захаванне свежасці ліста і развіццё характэрнага «豌豆香» (wāndòu xiāng) — водару вараных бабоў (эдамамэ), які з’яўляецца візітнай карткай гэтага чаю. Вырабляюцца два асноўныя стылі: 卷曲形 (juǎnqū xíng) — скручаны (спіральны) і 扁形 (biǎn xíng) — плоскі (у стылі Лун Цзіна).

Збор (采摘, cǎi zhāi): Ручны збор маладых парасткаў у ранішнія гадзіны. Для вышэйшых гатункаў — адна пупышка з адным-двума лістамі.
Раскладванне / Падвяльванне (摊凉, tān liáng): Свежасабраныя лісты раскладваюць тонкім пластом на бамбукавых падносах у прахалодным ветраным памяшканні на 3–4 гадзіны для выдалення павярхоўнай вільгаці і пачатку мяккіх біяхімічных ператварэнняў, якія падрыхтоўваюць ліст да абжаркі.
Фіксацыя / «Забойства зеляніны» (杀青, shāqīng): Ключавы этап. Лісты хутка абсмажваюць у круцельных нагрэтых катлах (滚筒杀青, gǔntǒng shāqīng) пры тэмпературы каля 180°C. Высокая тэмпература інактывуе акісляльныя ферменты, спыняючы працэс ферментацыі, і надае чаю характэрныя пражарныя ноты (бабоў, каштанаў, падсмажанага хлеба).
Скручванне / Фармоўка (揉捻/做形, róuniǎn / zuò xíng): Лістам надаюць форму. У залежнасці ад стылю:
- Скручаны (卷曲形): Лісты скручваюць спіралямі, якія нагадваюць Бі Ло Чунь. Гэты стыль больш распаўсюджаны.
- Плоскі (扁形): Лісты прасуюць, надаючы ім плоскую форму, якая імітуе Лун Цзін. Гэты стыль падкрэслівае гладкасць і нефрытавы колер ліста.
Сушка (烘干, hōnggān): Фінальная сушка пры ўмеранай тэмпературы для выдалення рэшткавай вільгаці, стабілізацыі формы і фіксацыі араматычнага профілю.
Сартаванне (分级, fēnjí): Ручное сартаванне гатовага чаю: выдаленне пашкоджаных лістоў, чаранкоў, забеспячэнне аднароднасці. Паводле нацыянальнага стандарту GB/T 26530-2011 гатовы чай класіфікуецца на чатыры грейды: асаблівы (特级, tèjí, з дзвюма падкатэгорыямі), першы (一级), другі (二级) і трэці (三级).

6. Арганалептычныя Характарыстыкі:

Вонкавы выгляд сухога ліста: Залежыць ад стылю. Скручаны (卷曲形): тугія, невялікія спіралі зялёнага колеру з прыкметным серабрыста-белым ворсам. Плоскі (扁形): гладкія, плоскія лісточкі нефрытава-зялёнага колеру. Характэрная асаблівасць абодвух стыляў — прыкметна больш тоўстыя і шчыльныя лісты ў параўнанні з паўднёва-кітайскімі зялёнымі чаямі.
Водар сухога ліста: Яркі, свежы, з характэрнымі нотамі вараных або падсмажаных бабоў эдамамэ (豌豆香, wāndòu xiāng), каштанаў (栗香, lì xiāng), цёплага хлеба, часам — салодкай кукурузы. Лёгкія кветкавыя або травяністыя адценні.
Водар настою: Захоўвае бобово-каштанавыя ноты, дапоўненыя свежасцю зялёнай фасолі, шпінату, сметанковымі і мінеральнымі нюансамі. Водар стойкі, раскрываецца паступова.
Смак: Галоўная адметная рыса — выразная прыродная салодкасць (甘醇, gānchún), мяккасць і шчыльнасць цела (滋味浓, zīwèi nóng). Ноты бабоў эдамамэ, смажаных семак, сметанковага масла, лёгкая мінеральнасць. Пры правільным заварванні горыч практычна адсутнічае. Паслясмак — доўгі, салодкі, асвяжальны, з мінеральным адценнем (回甘, huígān). Чай адрозніваецца высокай устойлівасцю да заварвання (耐冲泡, nài chōngpào) — да 5–7 паўнавартасных проліваў.
Колер настою: Яркі, чысты, светла-жоўты або жоўта-зялёны (黄绿明亮, huánglǜ míngliàng), часта з лёгкім «жоўтым адценнем» (带黄头, dài huángtóu) — характэрная асаблівасць, якая адрознівае яго ад паўднёвых зялёных чаёў. Часам назіраецца лёгкая апалесцэнцыя ад найдрабнейшых часціц белага ворсу.
Чайнае дно (завараны ліст): Ярка-зялёныя, пяшчотныя, цэлыя лісты і пупышкі. Лісты раскрываюцца павольна і не цалкам — нават пасля некалькіх проліваў захоўваюць лёгкую маршчыністасць, што сведчыць пра шчыльнасць ліставой пласцінкі.

Ключавая арганалептычная характарыстыка Лаошань Люй Ча выяўляецца формулай: «叶片厚、豌豆香、滋味浓、耐冲泡» — «тоўсты ліст, водар бабоў, насычаны смак, устойлівасць да заварвання».

7. Хімічны Састаў:

Поліфенолы (кацехіны): Высокае ўтрыманне, асабліва эпігалакатэхін галата (EGCG), які забяспечвае магутныя антыаксідантныя ўласцівасці.
Амінакіслоты: Павышанае ўтрыманне L-тэаніна (L-茶氨酸, L-chá ānjīsuān) — адна з галоўных асаблівасцяў Лаошань Люй Ча, абумоўленая павольным ростам у прахалодным клімаце. L-тэанін надае чаю прыродную салодкасць (умамі) і мяккі расслабляльны эфект. Магчыма таксама прысутнасць ГАМК (γ-амінамаслянай кіслаты) у следавых колькасцях як вынік халадовага стрэсу раслін.
Алкалоіды: Умеранае ўтрыманне кафеіну (咖啡因), тэабраміну і тэафіліну, якія забяспечваюць мяккі танізуючы эфект.
Хларафіл: Высокае ўтрыманне хларафілу b дзякуючы тоўстым, шчыльным лістам, адаптаваным да доўгага светлавога дня паўночных шырот. Забяспечвае насычаны зялёны колер.
Мінералы: Багаты цынкам, селенам, марганцам, жалезам, каліем, фторам — вынік унікальнага мінеральнага складу гранітных глеб і горнай вады Лаошань.
Вітаміны: Змяшчае вітаміны C, E, групы B, каратын.

8. Карысныя Ўласцівасці:

Антыаксідантная абарона: Высокае ўтрыманне кацехінаў і мінералаў (селен, цынк) забяспечвае эфектыўную абарону клетак ад акісляльнага стрэсу.
Паляпшэнне кагнітыўных функцый: Спрыяльнае суадносіны L-тэаніна і кафеіну спрыяе паляпшэнню канцэнтрацыі ўвагі і яснасці мыслення без празмернага ўзбуджэння.
Падтрымка сардэчна-сасудзістай сістэмы: Поліфенолы зялёнага чаю спрыяюць нармалізацыі ліпіднага абмену і паляпшэнню эластычнасці сасудаў.
Расслабляльны і антыстрэсавы эфект: Павышанае ўтрыманне L-тэаніна дапамагае знізіць узровень стрэсу і палепшыць настрой.
Падтрымка імунітэту: Мінеральны комплекс (селен, цынк, марганец) з унікальных гранітных глеб умацоўвае ахоўныя функцыі арганізма.
Паляпшэнне абмену рэчываў: Спрыяе метабалізму тлушчаў і агульнаму тонусу арганізма.

9. Заварванне:

Тэмпература вады: 70–80°C. Занадта гарачая вада ўзмоцніць горыч і «абпаліць» пяшчотныя лісты.
Колькасць чаю: 5–7 г на 150–200 мл вады для метаду проліваў (功夫泡法, gōngfu pàofǎ); 2–3 г на 200 мл для настойвання ў шклянцы.
Посуд: Гайвань (盖碗, gàiwǎn) з фарфору — класічны выбар. Шкляны шклянка альбо колба — дазваляюць назіраць за раскрыццём тоўстых, шчыльных лістоў. Фарфоравы чайнік. Не рэкамендуецца ісінская гліна — яна паглынае тонкі бобовы водар.
Працэс (метад проліваў):
1. Прагрэйце посуд кіпнем.
2. Засыпце сухі чай у гайвань або чайнік.
3. Выканайце хуткую прамыванне: заліце вадой і адразу зліце (Лаошань Люй Ча вытрымлівае прамыванне дзякуючы таўшчыні ліста).
4. Першы проліў — 15–30 секунд.
5. Наступныя пролівы — паступова павялічвайце час (20, 30, 45 секунд і г. д.).
6. Чай вытрымлівае 5–7 паўнавартасных проліваў, раскрываючы розныя грані смаку: ад бобовай салодкасці ў пачатку да мінеральнай свежасці ў фінале.

10. Захоўванне:

Лаошань Люй Ча адчувальны да святла, вільгаці, цяпла і пабочных пахаў. Рэкамендуецца захоўваць у герметычнай, непразрыстай упакоўцы (вакуумныя фальгіраваныя пакеты, бляшаныя слоікі з шчыльнай накрыўкай) у прахалодным, сухім месцы, далей ад крыніц цяпла і моцных пахаў. Для працяглага захоўвання (да 12–18 месяцаў) — у халадзільніку пры тэмпературы 0–5°C, у надзейна герметызаванай упакоўцы, каб выключыць убіранне пахаў і ўтварэнне кандэнсату пры выманні. Пры пакаёвай тэмпературы — спажыць на працягу 2–3 месяцаў.

11. Цана і Падробкі:

Лаошань Люй Ча — чай высокага цэнавага сегмента. Кошт абумоўлены абмежаваным аб’ёмам вытворчасці (агульная плошча плантацый — каля 16 000 му, гадавы выпуск — каля 900 тон), суровымі ўмовамі вырошчвання (неабходнасць цяпліц, ахова ад маразоў), высокай доляй ручной працы і значным попытам. Вясновы збор (асабліва «тоу чунь», 头春) — найдаражэйшы. На ўнутрыкітайскім рынку цана якаснага вясновага Лаошань Люй Ча — ад 500 да 3000 юаняў за 500 г. На міжнародным рынку — ад 25 да 60 USD за 100 г.

Як пазбегнуць падробак:
- Купляйце ў правераных прадаўцоў з правам выкарыстання геаграфічнага ўказання «崂山绿茶». Звяртайце ўвагу на маркіроўку GI і дадзеныя аб вытворцы.
- Ацэньвайце знешні выгляд: сапраўдны Лаошань Люй Ча мае прыкметна буйнейшыя і таўсцейшыя лісты, чым паўднёвыя зялёныя чаі, з характэрным зеленавата-жоўтым адценнем і белым ворсам. Занадта дробныя, тонкія, ідэальна роўныя ярка-зялёныя чаінкі — падстава для падазрэнняў.
- Правярайце водар: абавязковы «豌豆香» — водар бабоў эдамамэ / каштанаў. Паўднёвыя чаі, якія прадаюцца пад выглядам Лаошаня, як правіла, пазбаўлены гэтай характэрнай ноты.
- Тэсціруйце ўстойлівасць: сапраўдны Лаошань Люй Ча вытрымлівае 5–7 проліваў без страты смаку. Падробкі «выдыхаюцца» пасля 2–3 заварак.
- Занадта нізкая цана — галоўны сігнал трывогі: сапраўдны Лаошань Люй Ча не можа каштаваць танна з-за аб’ектыўных абмежаванняў вытворчасці.

12. Цікавыя Факты:

Лаошань Люй Ча — нагляднае абвяржэнне тэзіса Лу Юя з «Чайнага канона» (《茶经》) аб тым, што «чай — высакароднае дрэва поўдня» (茶者，南方之嘉木也). Поспех «Нань ча бэй ін» даказаў, што пры правільнай агратэхніцы чай можна вырошчваць далёка за межамі традыцыйных паўднёвых зон.
Халодная зіма, якая прымушае кусты «спаць» каля 5 месяцаў, — парадаксальна — з’яўляецца галоўнай перавагай Лаошаня: працяглы перыяд спакою і павольны рост забяспечваюць выключна высокае ўтрыманне амінакіслот, што робіць чай незвычайна салодкім і насычаным.
Даооская гара Лаошань знакамітая сваімі крыніцамі, і мясцовая вада (崂山矿泉水, Láoshān kuàngquán shuǐ) лічыцца адной з лепшых у Кітаі для заварвання чаю. Мінеральны склад вады — яшчэ адзін фактар унікальнага смаку.
У 2006 годзе на мясцовым узроўні была ўкаранёна сістэма «地理标志 + 区块链» — выкарыстанне блокчэйн-тэхналогій для адсочвання сапраўднасці чаю ад плантацыі да паліцы, што стала адным з піянерскіх праектаў у кітайскай чайнай індустрыі.
Мясцовыя фермеры-піянеры чаяводства Лаошань акрамя зялёнага чаю эксперыментуюць з вытворчасцю чырвонага (黑茶/红茶), жоўтага, белага і нават улунскага чаю з той жа сыравіны. Найбольш вядомы Лаошань Хун Ча (崂山红茶) — чырвоны чай з выразнымі нотамі цёмнага шакаладу і карамелі.

13. Параўнанне з іншымі зялёнымі чаямі:

Сі Ху Лун Цзін (西湖龙井, Xīhú Lóngjǐng): Лун Цзін — плоскі чаацын (炒青) чай з Чжэцзяна з арэхавым, каштанавым водарам. Плоскі стыль Лаошань Люй Ча вонкава нагадвае Лун Цзін, але адрозніваецца прыкметна таўсцейшым лістом, выразным бобовым водарам (замест арэхавага) і значна большай устойлівасцю да заварвання.
Дунцін Бі Ло Чунь (洞庭碧螺春, Dòngtíng Bìluóchūn): Скручаны стыль Лаошань нагадвае Бі Ло Чунь па форме, але па смаку і водары яны кардынальна адрозніваюцца: Бі Ло Чунь — кветкава-фруктовы, лёгкі, вытанчаны; Лаошань — бобовы, шчыльны, масляністы.
Жычжао Люй Ча (日照绿茶, Rìzhào Lǜchá): Бліжэйшы «сусед» і канкурэнт — таксама паўночны зялёны чай з правінцыі Шаньдун (горад Жычжао). Абодва чаі — прадукты «Нань ча бэй ін», але Лаошань, дзякуючы ўнікальнаму прыбярэжнаму мікраклімату і гранітным глебам, валодае больш выразным мінеральным профілем і больш тонкім водарам.
Хуаншань Маа Фэн (黄山毛峰, Huángshān Máo Fēng): Пяшчотны вясновы хунцын (烘青) зялёны чай з Аньхою з кветкава-архідэйным водарам. Маа Фэн — больш лёгкі і кветкавы; Лаошань — больш шчыльны, салодкі і «зямельны».

У заключэнне:

Лаошань Люй Ча — жывы доказ таго, што вялікі чай можа нарадзіцца насуперак усім правілам і канонам. Створаны не шматвяковаю традыцыяй, а навуковай дзёрзкасцю, настойлівасцю фермераў і шчодрасцю ўнікальнага тэруара — дзе гранітныя скалы святой даоскай гары сустракаюць салёныя вятры Жоўтага мора, — гэты чай за паўстагоддзя прайшоў шлях ад агранамічнага эксперыменту да «Першага знакамітага чаю на поўнач ад Янцзы». Яго густы бобовы водар, масляністая салодкасць, мінеральная глыбіня і дзівосная ўстойлівасць да заварвання — усё гэта дар доўгай халоднай зімы, якая прымушае кожны ліст увабраць у сябе максімум смаку. Лаошань Люй Ча падорыць асалоду тым, хто шануе насычаныя, поўнацелыя зялёныя чаі з характарам і шукае смак, не падобны ні на што іншае.